Dołącz do czytelników
Brak wyników

Must have

15 listopada 2022

NR 12 (Listopad 2022)

Odpowiedzialna komunikacja, czyli jak w social mediach nie zapomnieć o innych

0 97

Codziennie walczysz o zasięgi i zaangażowanie. Ale czy na pewno na własne życzenie nie sabotujesz swojej pracy i nie wykluczasz części odbiorców i odbiorczyń? Dostępność cyfrowa to nie tylko prawo człowieka, ale też szansa dla Twojej marki.

Nasi klienci i klientki są różni. Mają odmienne zainteresowania, wygląd, poglądy, ale często też specjalne potrzeby komunikacyjne. Dlatego jeśli chcesz docierać ze swoim przekazem do wszystkich swoich odbiorców i odbiorczyń, zastanów się, czy treści, które publikujesz, są dostępne cyfrowo. Sformułowanie to pewnie kojarzy Ci się ze stronami internetowymi, ale tak naprawdę dotyczy wszystkich treści, które są publikowane w internecie – nawet w tych miejscach, które nie należą do nas, jak np. portale społecznościowe, gdzie rzeczywiście nasze możliwości są bardziej ograniczone.
Czym więc jest dostępność cyfrowa? Centrum Rozwoju Kompetencji Cyfrowych podpowiada, że „dostępność cyfrowa to umożliwiający pełny, samodzielny, bezpieczny dostęp do informacji i usług elektronicznych, niezależnie od:

POLECAMY

  • wieku,
  • rodzaju niepełnosprawności,
  • sprzętu,
  • umiejętności,
  • sytuacji”1.

Jak widzisz, istnieje wiele sytuacji, w których nasze korzystanie z internetu jest trudniejsze. Pewnie sam/a też nieraz tego doświadczyłeś/aś – podczas choroby czy w czasie opieki nad energicznym dzieckiem. Bank Światowy podaje, że co najmniej miliard ludzi – 15% światowej populacji – doświadcza jakiejś formy niepełnosprawności. Zadbanie o dostępność treści jest więc w Twoim interesie. Badania w Wielkiej Brytanii pokazały, że 71% internautów rezygnuje z danej strony, jeśli treści w internecie są dla nich niedostępne (więcej na https://businessdisabilityforum.org.uk).

Kto musi zainteresować się dostępnością cyfrową w social mediach?

Zagadnienie dostępności cyfrowej zostało uregulowane w Ustawie z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. 

Z uwagi na coraz większą informatyzację naszego życia Ustawa wprowadza regulacje, które mają zapobiegać lub zminimalizować wykluczenie cyfrowe. Ustawa stosowana jest głównie do:

  • podmiotów sektora publicznego,
  • organizacji pozarządowych (m.in. fundacji i stowarzyszeń), które prowadzą działalność na rzecz:
    - ochrony i promocji zdrowia,
    - osób z niepełnosprawnościami,
    - seniorów.

Jeśli social media nie pozwalają na dostosowanie do określonych wymogów, art. 6 Ustawy nakłada obowiązek ponownej publikacji tych samych informacji/ treści na wybranej spośród posiadanych przez publikującego stronie internetowej lub aplikacji mobilnej w sposób, który będzie już dostępny cyfrowo.
Stosowanie Ustawy dotyczy tylko wybranych podmiotów (art. 2). Jest dobrą praktyką, ale nie stanowi to obowiązku każdej osoby publikującej w internecie.
mecenas Jacek Olejarz
kancelaria adwokacka Legalden


Opisuj zdjęcia

Social media pełne są pięknych zdjęć i grafik. Dlatego zacznijmy właśnie od nich. Czy wiesz, że praktycznie we wszystkich portalach społecznościowych możesz dodawać tekst alternatywny, który opisuje zdjęcie dla osób słabowidzących?
 

Rys. 1. Facebook – Sektor 3.0 – tekst alternatywny automatycznie zaproponowany przez Facebook: „Może być zdjęciem przedstawiającym jedną osobę i tekst”. Nasza propozycja: „Zdjęcie uśmiechniętej kobiety na jasnym tle”. Źródło: www.sektor3-0.pl


Edytowanie po fakcie tekstu alternatywnego na Facebooku jest często niemożliwe, dlatego warto pamiętać o tym od razu. Z drugiej jednak strony Facebook analizuje zdjęcia i samodzielnie dodaje do nich teksty alternatywne (robi to raczej ze względu na algorytm i podsuwanie użytkownikom odpowiednich treści, ale to już inna bajka). Jeśli jesteś ciekawy/a, w jaki sposób Facebook opisał Twoje zdjęcie – kliknij na nie prawym przyciskiem myszki i kliknij „zbadaj”. Zobaczysz fragment kodu i opis zdjęcia automatycznie zaproponowany przez portal.

Gdzie dodać własny tekst alternatywny do grafiki z poziomu profilu?

  1. Dodaj zdjęcie.
  2. Po lewej stronie na górze wybierz – edytuj.
  3. Wybierz tekst alternatywny.
  4. Zastąp automatyczny tekst – niestandardowym tekstem.

Ten sposób niestety nie działa wszystkim. Dlatego warto znać też możliwości Creator studio.

Gdzie dodać własny tekst alternatywny do grafiki w Creator studio?

  1. Wejdź do Creator Studio (https://business.facebook.com/creatorstudio/).
  2. Po prawej stronie wybierz – utwórz nową.
  3. Wybierz: Utwórz post.
  4. Wybierz: dodaj zdjęcie.
  5. Dodaj zdjęcie.
  6. Wybierz ikonę ołówka, która pokaże się obok miniatury grafiki.
  7. W dostępności wybierz: tekst alternatywny.
  8. Uzupełnij swój tekst alternatywny.
     
Podpis


Dużo chętniej o dodawaniu tekstu alternatywnego przypomina z kolei LinkedIn. Od razu przy dodawaniu grafiki masz możliwość wpisania tekstu alternatywnego, ale też nawet po opublikowaniu – możesz go edytować. Z drugiej jednak strony LinkedIn nie proponuje własnych tekstów.
 

Rys. 3. Przykład nieczytelnego tła pod wpisem na Facebooku


Obrazy, a co na nich?

Nie tylko opisywanie obrazów i grafik, które wrzucamy, ma znaczenie, ale też to, co na nich jest. W mediach społecznościowych możesz dodawać własne grafiki, ale też wybierać spośród teł proponowanych przez Facebooka. Pewnie przyznasz, że wiele z nich jest nieczytelnych dla osób, które nie mają problemu ze wzrokiem, a co dopiero dla tych gorzej widzących. Najważniejsza rada? Zadbaj o kontrast! Najgorsze są połączenia zielonego i czerwonego lub niebieskiego i żółtego – mogą być trudne do odczytania. Jeśli na obrazie znajduje się tekst – staraj się dodawać je na jednolitym tle lub apli.
 

Rys. 4. Dobra praktyka – YouTube – Pol’and’Rock 2022 – tłumaczenie Akademii Sztuk Przepięknych na Polski Język Migowy


Filmy – co z nimi?

Pewnie każdy z nas chociaż raz próbował wrzucać coś na Instagram Story i męczył/a się, dodając napisy. Ja też tak kiedyś miałam i już chciałam porzucić tę mozolną pracę, gdy dostałam wiadomość: „Dzięki za to, że wszystkie Wasze filmiki są opisane, jestem głucha, ale dzięki Wam nie czuję się wykluczona i wiem, co dzieje się na świecie”. Ta jedna wiadomość sprawiła, że napisy nie są dla mnie jedynie modą, ale realnym zadbaniem o odbiorców i odbiorczynie.
Filmy mogą być problematyczne dla osób głuchych. Jak duże może to być wykluczenie, pokazuje fakt, że tylko w 2018 r. 25% marek przebadanych przez Buffer publikowało wideo przynajmniej raz w tygodniu.
Co możemy w związku z tym zrobić?

  • napisy na filmach – uproszczone,
  • tłumaczenie na Polski Język Migowy.
     
Rys. 5. Dobra praktyka – Facebook – Bydgoskie Dni Projektowe – transkrypcja tekstu bohaterki filmu


Mając na uwadze dostępność swojego przekazu, najlepszą praktyką jest decydowanie się na tłumacza/tłumaczkę Polskiego Języka Migowego tam, gdzie jest to możliwe. Dla dużej części głuchych język polski nie jest tak naprawdę językiem ojczystym, więc i nie jest w pełni zrozumiały. Tłumaczenie na PJM wymaga jednak więcej pracy i większych kosztów. Najczęściej więc na tę formę tłumaczenia decydują się organizatorzy festiwali czy wywiadów, które odbywają się w formie live.
Dużo łatwiejsze do przygotowania są oczywiście napisy. Nie tylko mamy na rynku kilka narzędzi do przygotowania transkrypcji, ale i usługa ta nie jest wyjątkowa droga. Zarówno Facebook, YouTube, jak i LinkedIn dają też możliwość szybkiego wgrania swoich własnych napisów do filmów.
Zadbanie o napisy może zresztą pomóc nie tylko osobom, które nie słyszą, ale...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy